Stoffen - De Groene Olifant

22 oktober 2020

Malachiet verf maken

Een oude olifant zonder slurf ligt al jaren in een la te wachten tot ik er op een dag misschien verf van kan maken. Dan doet zich een gelegenheid voor en ga ik aan de slag.

Het Malachiet moet eerst in stukken gehakt. Het is keihard, maar ook heel zacht. De donkerder gedeelten van de steen zijn hard, de lichtere zijn zacht ze verpoederen en verstuiven, vormen lichtgroene stofwolken. Die zijn, blijkt later, giftig. De donkergroene delen vormen scherpe brokken en stukjes die overal doorheen snijden. Bij het vergruizen in de vergruismolen vallen deze kenmerken opnieuw op.

de vergruismolen

Jan Bokhorst achter in zijn tuin bij de de vergruismolen
Wel een kapje op want die dampen zijn giftig
het verpoederde Malachiet

Om het nog verder te verpoederen gebruik ik op aanraden van Ruud Hendriks, docent op de Warmonderhof, een glasplaat en een glazen melkfles.

Het is een geknars van jewelste en het duurt even, tot een punt waarop ik de hoop al bijna had opgegeven, tot die harde Malachietkristallen uiteenvallen.

Hierna wrijf ik nog het mengsel in een vijzel tot een fijn poeder ontstaat.

Wrijven

Wanneer een homogeen mengsel ontstaat wordt ook de kleur homogeen, een zacht groen poeder dat niet de glanzende groene diepte heeft van de gepolijste steen, of van de mineralen die ik in de winkel vind.

Om het poeder te binden, gebruik ik Was/Harz van Stockmar of Caseïne Bindemittel van Schmincke.

Schilderen

De groene kleur is heel zacht en fijn. Het laat zich makkelijk op papier zetten. Met een paar dunne lagen over elkaar kom je snel tot een zacht lichtgroen dat zich niet verder laat verdiepen of verduisteren.

Het is wat lichter wanneer nog het witte papier erdoor schemert, maar het wordt niet donkerder door er meer verf bij te doen. Het wit hier is kalkpoeder.

Groen draagt het licht en het leven

Brons poeder

Met bronspoeder ontstaat nog meer nuance. Het geeft een mooi contrast tussen het zachte groen en de glimmende roodbruine metaalglans.

Beelden

Al werkend komen de beelden.

  • Het groen dat het licht draagt, een zuiver helder licht
  • Het draagt dit licht naar de aarde.

Dat roept het beeld op van de groene plant, van de photosynthese.

Dat is mogelijkheid van de planten om het licht in zich op te nemen door het bladgroen en dat licht gestalte vormend te laten werken in zijn ontwikkeling.

Het malchietpoeder heeft niets van het bladgroen, het is niet verbonden met het groene bladerdek.

Schaal

Het groen lijkt te vragen om een verbindende beweging en een schaalvorm. Met die impulsen maakte ik dit kleine schilderijtje, waarin telkens meer figuren ontstonden rond een koperen schaal. Aan het Malachiet heb ik hier bronspoeder toegevoegd

hematiet en malachiet

Naast het groen schilder ik een zwart dat gemaakt is van hematiet Dat is de bloedsteen. Ik lees bij de fabrikant dat de Grieken zich inwreven met hematiet voor ze de strijd ingingen. Het zou ze onkwetsbaar maken.
Dat zou ook de oorsprong zijn van de naam bloedsteen.

Mooi verhaal!

Mijn vader was beroeps militair. Hij vocht in de ondergrondse tegen de Duitsers in WOII. Na de bevrijding ging hij met anderen uit het verzet naar Indië om daar te helpen de orde te herstellen. Ook daar een bloedige strijd. Hij bleef nadien in het leger. Dat was zijn wereld. Ineens moest ik terugdenken aan een uitspraak van hem dat het juist de vrouw is die het zuivere in ziel moet bewaren. Dat de man dat beeld in zich moet dragen zodat hij zich daaraan kan optrekken tijdens de strijd.

hematiet en malachiet, bij het werken aan dit beeld ontstond een beleving van stromende liefde

Als kind zag ik daarbij een beeld van verwoed strijdende mannen, met in hun hart het beeld van de vrouwelijkheid en warmte, de liefde die zij koesterden en die hen beschermde. Ook het beeld van de middeleeuwse toernooien past daarbij: De strijdende ridders met een mouw van hun dame bij zich.

Christus

Tussen middeleeuwse afbeeldingen vind ik een 'Verheerlijking op de Berg Tabor'.
Je ziet de Christus in een wit kleed, in een mandorla van groene vormen. Op een van die afbeeldingen is dat juist ook een Malachiet groen.

Toevoeging november 2025 

Dit groen keert opvallend genoeg terug in het Altaarschilderij dat ik het afgelopen jaar maakte voor de Christengemeenschap.

Zie ook het verslag van de stoffengroep IJzer en Koper
Verslagen van de stoffengroep komen op de site van de Natuurwetenschappelijk sectie van de Antroposofische Vereniging